DE OVERGANG: IS ER OOK NOG GOED NIEUWS?

Wat schrijven we eigenlijk allemaal toe aan de overgang, terwijl het misschien ook met levensfase of levenservaring te maken heeft?

En dan nu weer even een ander perspectief op de overgang. De aanleiding? Een recente Amerikaanse enquête onder duizend vrouwen van 35 tot 54 jaar, waaruit blijkt dat 44 procent positiever tegen het leven aankijkt sinds de overgang. Dat is een opvallende uitkomst, zeker als je bedenkt dat het in de media toch vaker gaat over alles wat er tijdens deze levensfase mis kan gaan. Bij GRAPES hebben we het al vaker gehad over de menopauze als een fris nieuw begin in plaats van een treurig einde. Daar mag best wat meer aandacht voor zijn, als je het ons vraagt. Interessant dus om deze enquête van dichtbij te bekijken. Waar komt dat optimisme vandaan? Zijn het de hormonen, de levenservaring of verandert er rond je vijftigste gewoon zoveel dat je anders tegen het leven aankijkt?


Het nieuws, met kanttekening

De Amerikaanse National Menopause Foundation ondervroeg eind september duizend vrouwen tussen de 35 en 54 jaar over hun ervaringen met de overgang. De resultaten, die rond Wereldmenopauzedag werden gepubliceerd, laten een behoorlijk gemengd beeld zien. Want tegenover de 44 procent die positiever tegen het leven aankijkt, staat 49 procent die zich onvoldoende voorbereid voelde op de overgang. Maar liefst 71 procent wilde meer begrip van haar omgeving, 66 procent vond dat het gebrek aan openheid deze levensfase moeilijker maakt en 63 procent meldde klachten die zij zelf in verband bracht met de peri- of menopauze. Geen zaligmakende resultaten dus. Maar toch ook weer wel. Hoe rijmen we dit met elkaar? Kun je worstelen met de overgang en tegelijkertijd positiever tegen het leven aankijken? Of hebben die twee gewoon niks met elkaar te maken?


Leeftijd, levensfase of levenservaring?

Laten we eerst even benadrukken dat het gaat om een online enquête onder duizend Amerikaanse vrouwen, niet om een wetenschappelijk onderzoek onder vrouwen wereldwijd. Maar evengoed zijn het oprechte ervaringen en wat ons betreft zeker een onderzoekje waard.


‘Worden vrouwen positiever doordat ze met de jaren wijzer worden, doordat hun leven verandert of misschien juist omdat ze door een moeilijke periode sterker worden?’


Wat schrijven we eigenlijk allemaal toe aan de overgang? Want leeftijd, levensfase, levenservaring en hormonen worden nogal eens door elkaar gehaald. Worden vrouwen positiever omdat ze met de jaren wijzer worden, omdat hun leven verandert of misschien juist omdat ze door een moeilijke periode sterker worden? De enquête geeft daar geen antwoord op. Maar het zijn drie interessante perspectieven om eens nader te beschouwen.


Worden we gewoon wijzer?

Om te beginnen leeftijd en levenservaring. Rond je vijftigste heb je doorgaans al het nodige meegemaakt. Je weet inmiddels dat je niet iedere discussie hoeft aan te gaan, dat je niet overal bij hoeft te zijn en dat het leven gewoon doorgaat als je een keer nee zegt. Je trekt je misschien minder aan van wat anderen vinden en durft vaker te kiezen voor wat je zelf belangrijk vindt. Dit alles kan heel krachtig voelen en zorgen voor nieuwe positieve energie. Klinkt als een logische verklaring, toch? Misschien komt dat optimisme ook wel met je jaren, net als wijsheid.


Of toch levensfase?

Wij veranderen, maar alles om ons heen ook. Je kinderen worden zelfstandiger, je werk kan veranderen, misschien ga je door een scheiding of kom je een nieuwe liefde tegen. Na jaren van werken, zorgen, regelen en uitvogelen wat of wie je bent, ontstaat er ruimte om jezelf belangrijke vragen te stellen als: wie ben ik en wat wil ik? Dat kan behoorlijk bevrijdend zijn. Natuurlijk geldt dit niet voor iedereen. Er zijn genoeg vrouwen die rond hun vijftigste nog volop in de zorg voor kinderen zitten, een partner verloren zijn, ouder wordende ouders ondersteunen of zonder werk zitten. Dat zijn uitdagingen die hele andere gevolgen hebben. Het leven heeft voor iedereen weer iets anders in petto en dat kan van grote invloed zijn op hoe je het leven ervaart.


Sterker uit de strijd?

En wat als de klachten zelf ook een rol spelen? Lichamelijke ongemakken kunnen je behoorlijk op de proef stellen. Maar ze kunnen ook aanleiding zijn om beter naar je lichaam te luisteren, grenzen te stellen en serieus te kijken naar wat je nodig hebt.

Dat geldt ook voor mentale klachten. Wie merkt dat het niet goed gaat, kan besluiten hulp te zoeken, patronen te doorbreken of andere keuzes te maken. Dat is niet eenvoudig en het levert lang niet altijd meteen resultaat op. Maar soms ontdek je juist tijdens zo'n moeilijke periode hoeveel je zelf kunt veranderen. En dat kan je sterker en weerbaarder maken.

Onze conclusie? Er gebeurt zoveel in het leven van vrouwen rond de overgang, dat het haast niet mogelijk is één oorzaak voor bepaalde klachten of een gemoedstoestand aan te wijzen. Het is een samenloop van omstandigheden. Net als het leven zelf.